Volgens afspraak met de geallieerden waren zij voor hun komst nog verantwoordelijk voor de openbare orde. 'Acht Uhrrrr!' donderde een dikke Feldwebel in de Jansstraat, terwijl hij mij aan een ketting een groot horloge voorhield. Schichtig ontweek ik hem. Het was half negen in de avond, dus ver na 'Sperrzeit'.
Wat deed ik in de stad, nauwelijks in staat tot lopen? Bevreesd voor razzia's en gedwongen tewerkstelling in Duitsland was ik daar zoals veel jonge mannen al maanden niet meer geweest. Nu was die tijd voorbij en bovendien: iedereen wilde op straat zijn, want daar zou het gebeuren: de intocht van de Canadezen. Voorlopig zagen we alleen elkaar, sommigen vervuild en overdekt met ongedierte.
Een jaar voordien had ik mijn meisje ontmoet. Gedurende de Hongerwinter hadden wij spaarzaam contact gehad. In de turbulente dagen na de capitulatie liep ik met haar in de Grote Houtstraat. Een door paarden getrokken militaire wagen met Duitsers bevond zich op de middenweg, omgeven door een onrustige menigte. Mensen begonnen te joelen, de paarden steigerden en in paniek of kwaadaardige frustratie vuurde een van de soldaten die achter op de wagen zat, een salvo af uit zijn automatische wapen.
Gevlucht in een portiek zagen we even later langs de stoeprand van de plotseling lege straat het gebroken lichaam van een kind liggen. Van wat daarna gebeurde herinner ik me alleen dat we geschokt en bang naar huis gingen. De oorlog was nog niet voorbij.
Spoedig daarna verlieten de Duitsers Haarlem. Als dertienjarige had ik ze trots en oppermachtig vanuit het zuiden met hun grote tanks langs het Bolwerk en over de Kennemerbrug zien komen, in stralend weer, op weg naar de Ripperdakazerne. Verslagen en ontwapend, in regen, op armzalige huifkarren, zag ik ze over de Rijksstraatweg noordwaarts gaan, op weg naar krijgsgevangenschap. Niemand jouwde of joelde. Het was genoeg.
