Diezelfde nacht werden er nog ongeveer zeventig andere politiemensen gearresteerd. Ze gaven niet genoeg medewerking aan de bezetter. Mijn vader kwam in concentratiekamp Ommen terecht. Maanden hadden we niets meer van hem gehoord.
Zaterdag 5 Mei 1945 was een stralende dag geweest. Mijn zus en ik lagen al in bed toen we door het open raam buiten hoorden praten. Dat kon helemaal niet, want na achten mocht niemand meer op straat. Heel voorzichtig keken we uit het raam en ja hoor, aan de overkant in het portiek stonden onze overburen te praten. ..... Zou het dan toch?? We renden naar beneden. Mijn moeder had ook al wat gehoord. Met z'n drietjes gingen we behoedzaam naar de overkant. Al gauw kwamen er meer mensen bij. Sommigen hadden het zelf gehoord: capitulatie! We durfden nu wel een straat verder te lopen, maar al gauw rende iedereen weer naar huis. Er klonken schoten in de verte.
Een van de volgende dagen liepen we met moeder naar de stad. We kwamen langs een man die uitgehongerd tegen een huis geleund zat. Moeder gaf hem een stukje brood, dat ze eigenlijk voor ons had meegenomen. Nooit zal ik de blik in zijn ogen vergeten toen hij het brood aanpakte. Onderweg kwamen we soms van die intens bleke mensen tegen. Het leken wel spoken. Ze hadden waarschijnlijk jarenlang in een kelder gezeten en al jaren de zon niet meer gezien.
Ik heb vele herinneringen aan de nadagen van de bevrijding in mei 1945. Blije, maar ook minder vrolijke. Zo liep een N.S.B’er bij ons uit de straat 's avonds geregeld te schreeuwen, met getrokken pistool schietend op alles wat bewoog achter de ramen. Gelukkig is hij vrij gauw gearresteerd door de B.S. (Binnenlandse Strijdkrachten).
Een andere herinnering is dat ik op een dag een grote groep mensen zag komen aanhollen. Voorop holde een meisje. Ze was kaalgeknipt en vrijwel alle kleren waren haar van het lijf gerukt. Begrijpelijke wraak op een moffenmeid, maar voor mij was het heel bedreigend.
En de Canadezen kwamen! We maakten van oude papiervodjes een klein boekje en verzamelde handtekeningen van de soldaten. We leerden op school het Amerikaanse en Canadese volkslied. Mijn hele leven heb ik, vaak tegen beter weten in, een enorme liefde voor Amerikanen en Canadezen gehouden.
Toen het echt allemaal voorbij was, moest het uitgehongerde volk langzaam wennen aan normaal eten. Bij grote hoeveelheden en zwaar eten zouden er anders veel doden vallen Er kwamen enorme blikken met voedzame biscuits. Iedereen liep met biscuits in zijn zak en de jongens maakten van de blikken vlotten om mee te varen.
Eind mei kwam mijn vader thuis. Als een onherkenbare zwerver. Hij had op de Veluwe nog een paar dagen onterecht in een kamp voor N.S.B’ers opgesloten gezeten. Hij was opgepakt door de B.S., omdat hij geen enkel identiteitsbewijs had. Voor ieder die oorlog en bevrijding niet zelf heeft meegemaakt, is het moeilijk te begrijpen dat over de bevrijding een enorme donkere wolk van de oorlog lag. Natuurlijk was je opgelucht, maar toch ook angstig en onzeker. Zelfs je eigen kinderen begrijpen weinig van angst, honger en armoede.
Met mij is alles goed gegaan. Ik heb een fijn en gelukkig leven, maar de schaduw van de oorlog (en niet de vreugde van de bevrijding) heeft mijn hele leven met me meegelopen.
